Strona główna > OFE
OFE - Otwarte Fundusze Emerytalne
OFE, czyli Otwarte Fundusze Emerytalne zostały utworzone mocą reformy systemu emerytalnego z 1999 roku.
Zostały utworzone trzy "filary". ZUS, OFE, i lokaty bankowe i inwestycyjne.
OFE działają w ten sposób, że pracodawca przelewa co miesiąc składki do ZUS, stanowiące 19,52% wynagrodzenia pracownika. Około 30% tej składki ZUS przekazuje do wybranego przez pracownika funduszu emerytalnego. Fundusz z kolei inwestuje te pieniądze na rozmaite sposoby, starając się je pomnożyć. W zamian OFE pobierają opłatę, 3.5% składek (dla wszystkich ta opłata jest taka sama).
Do OFE musi przystąpić każdy, któ jest płatnikiem składek ZUS, to znaczy każdy kto pracuje na umowę o pracę, umowę na zlecenie, ma 26 lat, jest na płatnym stażu lub też prowadzi pozaroliniczą działalność gospodarczą. Urodzeni w 1968 roku i wcześniej nie mają obowiązku przystąpienia do OFE - opłacane są za nich jedynie składki ZUS.
Czas na wybór OFE ma każdy w przeciągu 7 dni od momentu obowiązywania umowy z pierwszym pracodawcą. W praktyce ten czas może się wydłużyć do maksymalnie pół roku - gdyż ZUS co 6 miesięcy losuje osoby które miały obowiązek przystąpienią do funduszu a tego nie zrobiły.
OFE – NA CZYM TO POLEGA?
Obecny system emerytalny zaczął obowiązywać w Polsce pod koniec lat ‘90. Działalność tego systemu opiera się na trzech filarach:
1. Pierwszy filar – zreformowany na nowo Zakład Ubezpieczeń Społecznych, czyli ZUS.
Przystąpienie do tego filaru jest obowiązkowe. Każda osoba, pracująca na etacie musi opłacać składki. Ze składek tych finansowane są emerytury bieżące. ZUS-em kieruje państwo, dzięki czemu emerytury w całości gwarantowane są przez Skarb Państwa. Kwota tej emerytury całkowicie zależy od wysokości wpłaconych do tej pory składek emerytalnych.
2. Drugi filar - Otwarte Fundusze Emerytalne, czyli fundusze zarządzane przez instytucje pozarządowe, inwestujące środki m. in. na giełdzie, tzw. Powszechne Towarzystwa Emerytalne.
OFE stanowią system kapitałowy, do którego trafia ponad 7% składki podstawowej. Przekazywane przez ZUS pieniądze składane są w OFE, wybranym przez przyszłego emeryta, na jego indywidualnym koncie. Część składek inwestowana jest na giełdzie. Osoby urodzone 1 stycznia 1969r. lub później, mają obowiązek być klientem OFE. Obowiązuje zasada dziedziczenia emerytur z OFE.
3. Trzeci filar (nieobowiązkowy), stanowi jedynie dodatek emerytury z dwóch poprzednich filarów.
W skład tego systemu wchodzą np. pracownicze programy emerytalne (PPE), inwestycje w funduszach powierniczych, polisy ubezpieczeniowe z funduszem inwestycyjnym, zarządzane przez instytucje prywatne.
DLA KOGO OFE JEST OBOWIĄZKOWE?
Obowiązek przystąpienia do OFE ma każdy, kto:
- jest urodzony 1 stycznia 1969 lub później,
- podjął pierwszą pracę lub otworzył działalność gospodarczą, która zobowiązuje go do opłacania składek ZUS.
Jak mówi ustawa emerytalna, fundusz należy wybrać najpóźniej 7 dni po nałożeniu obowiązku ubezpieczenia społecznego (np. od daty rozpoczęcia pierwszej umowy o pracę). W praktyce na wybór OFE jest więcej czasu – do 10 stycznia lub 10 lipca.
CO SIĘ STANIE, GDY SAMODZIELNIE NIE DOKONAMY WYBORU?
W takim przypadku wybór zostanie dokonany za ciebie na drodze losowania w siedzibie ZUS.
Na około miesiąc przed losowaniem otrzymamy list, nawołujący nas do wyboru OFE. List ten najczęściej ląduje w koszu na śmieci. W takim wypadku 10 czerwca lub lipca następuje losowanie. ZUS co pół roku wysyła około 200 tysięcy takich listów.
Losowanie dotyczy tylko tych, którzy otrzymali poprzednio list wzywający do wyboru OFE. Jeżeli w momencie otrzymania listu pozostanie mniej niż 30 dni do losowania, obejmować będzie nas dopiero następne losowanie – za pół roku.
Losowanie nie obejmuje uczniów, ani studentów do 26. Roku życia, którzy rozpoczęli studia doktoranckie lub podjęli pracę w ramach umowy o dzieło lub umowy zlecenie.
Wylosowanym można zostać tylko do funduszy, które:
- posiadają mniej niż 10 proc. aktywów wszystkich OFE,
-ich stopy zwrotu są wyższe niż średnia.
W losowaniu nie biorą udziału trzy największe OFE, co zabiega monopolowi i wzmacnia konkurencję.
CO DAJE SAMODZIELNY WYBÓR OFE?
Decyzja o wyborze OFE będzie ciągnęła się za tobą do końca życia. To jaką będziesz mieć emeryturę zależeć będzie od dwóch rzeczy:
- wysokości składek,
- efektywności wybranego przez ciebie OFE.
Opłaca się więc dobrze zastanowić nad wyborem najbardziej odpowiedniego funduszu.
Jeśli zostaniesz wylosowany/a do funduszu, który twoim zdaniem jest nieodpowiedni, istnieje możliwość zmiany na inny OFE. Zmiana ta jednak przez pierwsze dwa lata będzie płatna.
Dokonując samodzielnego wyboru:
-możesz zapisać się do każdego, z dostępnych na rynku OFE – także trzech największych, które nie SA objęte losowaniem,
- przed zapisem możesz przeanalizować rankingi OFE, takie jak na naszej stronie,
- zaoszczędzasz na kosztach, przy ewentualnej późniejszej zmianie OFE.
JAK DOKONAĆ WYBORU?
Z decyzją o wyborze OFE nie należy się śpieszyć, musi być to decyzja przemyślana. W wyborze pomóc może nam Internet, czy też inne media, publikujące rankingi oraz opinie ekspertów i statystyki poszczególnych OFE. Warto wziąć pod uwagę szczególnie opinie znajomych, rodziców, przyjaciół oraz niezależnych ekspertów.
Swoją uwagę należy skierować przede wszystkim na stopę zwrotu, liczbę członków, poziom ryzyka inwestycyjnego, opłaty za prowadzenie konta, wiarygodność i rzetelność danego OFE.
Wyniki inwestycyjne funduszy mierzone są za pomocą stopy zwrotu. Obliczana jest ona dwa razy w roku, we wrześniu i w marcu, natomiast KNF publikuje je w październiku i kwietniu. Miernik ten mówi nam o skuteczności pomnażania pieniędzy osób należących do danego OFE. Dobrze jest, gdy wskaźnik ten jest wyższy od przeciętnego OFE.
Prawidłowa ocena możliwości danego funduszu jest możliwa tylko na podstawie długookresowej analizy, nie należy łączyć jej z chwilową zmianą koniunktury. Bardzo ważne jest stwierdzenie przy jakim poziomie ryzyka udało się osiągnąć określony wynik. Samodzielna ocena jest jednak dość trudna, dlatego warto wziąć pod uwagę wyniki badań, zamieszczonych w mediach, przeprowadzonych uprzednio przez niezależnych ekspertów.
Przynależność do OFE nie jest darmowa. Fundusz zarządzający naszymi składkami pobiera prowizję, której wysokość ustalona jest odgórnie dla wszystkich funduszy i zmniejsza się z roku na rok. W 2014r. ma to być 3,5%.
OFE różnią się także poziomem obsługi. Przed wyborem warto jest zadzwonić do kilku biur obsługi klienta, aby zobaczyć, gdzie udziela nam najbardziej fachowych informacji, a także czy fundusz daje nam dostęp do konta przez Internet.
JAK PRZYSTĄPIĆ DO OFE?
Żeby zapisać się do OFE, musimy podpisać deklarację członkowską. Można to zrobić na kilka sposobów:
- przez Internet (np. na stronie wybranego OFE),
- listownie, lecz drogę listowną oferuje nam tylko kilka OFE,
- poprzez agenta pobierającego za to prowizję.
Umowa przystąpienia do OFE musi być podpisana na papierze. Powinny znaleźć się z niej nasze dane osobowe, nazwa i adres funduszu, deklaracja wyboru OFE oraz dane osób dziedziczących nasze składki w przypadku naszej śmierci.
JAKIE SA KOSZTA ZMIANY FUNDUSZU?
OFE możemy zmienić w każdej chwili, jednak bezpłatnie dopiero po 2 latach. W pierwszym roku zmiana kosztuje 160 zł, natomiast w drugim 80 zł.
Trzeba uiścić ją na konto Państwowego Towarzystwa Emerytalnego (osobno, nie zostanie ona pobrana z naszego konta w OFE).